Người Việt sáng chế máy xét nghiệm nhanh Covid-19 giá rẻ [HOT]

Thiết bị do thạc sĩ Ngô Quốc Nam (64 tuổi) và các cộng sự tại Công ty TNHH Hóa sinh Phù Sa (Cần Thơ) phát triển. Với 13 năm kinh nghiệm nghiên cứu sinh học phân tử, năm 2018, anh Nam và các cộng sự đã phát triển hai dòng máy PCR và điện di tích hợp, sản xuất theo công nghệ của Việt Nam và xuất khẩu sang Mexico. Từ kết quả này, năm 2020, nhóm nghiên cứu phát triển thiết bị đọc Spotcheck SC48 hoạt động với máy PCR giúp sàng lọc con người bằng Covid-19 với chi phí thấp.

Theo trưởng nhóm nghiên cứu, sản phẩm đạt tỷ lệ nội địa hóa trên 80%, còn lại là chip nhập khẩu từ nước ngoài. Máy vừa được Bộ Y tế thẩm định và đang chờ cấp phép lưu hành trên thị trường.

Cơ chế hoạt động của máy kiểm tra này tương tự như các máy Realtime PCR hiện đang được sử dụng, nhưng khác ở hệ thống đọc quang học. Đầu đọc Spotcheck với đầu đọc huỳnh quang thu được tín hiệu ở bước sóng 530 nm do phức hợp DNA-Green Dye phát ra dưới sự kích thích của ánh sáng xanh (450 – 460 nm). Sau phản ứng PCR, đầu đọc phân tích mẫu dựa trên sự kết hợp của ánh sáng và nhiệt độ. Khi thu thập hình ảnh về độ sáng của từng mẫu PCR ở ba nhiệt độ khác nhau, Spotcheck phân tích và đưa ra kết quả cuối cùng ở 4 dạng: P (Positive – dương tính), N (Negative – âm tính), R (Unresolved). – không xác định) và E (Lỗi).

Theo ông Nam, thiết bị đọc cho kết quả chỉ để xác định mẫu âm tính hay dương tính, còn kết quả định lượng, tức là nồng độ vi rút (nếu có) trong mẫu thì thiết bị không xác định được.





Người Việt sáng chế máy xét nghiệm nhanh Covid-19 giá rẻ [HOT]

Nhóm nghiên cứu phát triển thiết bị Spotcheck SC 48. Hình ảnh: NVCC.

Hiện nay, phương pháp xét nghiệm của cơ quan y tế chỉ cần sử dụng kết quả định tính để phục vụ điều trị cách ly và truy xuất nguồn gốc “kết quả định lượng ít được sử dụng nên sản phẩm này hoàn toàn có thể áp dụng được”. Ông Nam cho biết, thiết bị đọc có thể phân biệt âm tính giả do hóa chất, mồi, tách chiết RNA … và truyền kết quả về trung tâm xử lý. Thiết bị có thể đọc trực tiếp kết quả trên ống PCR, không cần mở nắp ống để tránh sản phẩm bay hơi sau phản ứng PCR. Spotcheck có thể hoạt động với các máy PCR hiện có.

So với máy Realtime PCR, tốc độ đọc của sản phẩm không nhanh hơn với thời gian xử lý và phân tích từ 2 giờ đến 2,5 giờ cho 96 tấm. Tuy nhiên, chi phí mua thiết bị kiểm tra Realtime PCR khoảng 1 – 2 tỷ đồng, trong khi sản phẩm do đội phát triển giá chỉ bằng 1/10. Ngoài ra, hộp đựng sinh phẩm test kit hiện nay phải sử dụng tủ lạnh có nhiệt độ từ 2 – 8 độ C để bảo quản và vận chuyển. Sản phẩm sinh học kit thử nghiệm của nhóm có thể được bảo quản ở nhiệt độ phòng từ 25 độ C – 35 độ C mà không ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động.

Nhóm nghiên cứu hy vọng, sản phẩm có thể đến được các vùng sâu, vùng xa, biên giới… vì những nơi này không có điều kiện mua máy xét nghiệm giá cao. Sản phẩm giúp hỗ trợ các địa phương này khám sàng lọc người nhiễm Covid-19. Sau khi xét nghiệm dương tính, những người này ngay lập tức được cách ly. Mẫu bệnh nhân của họ đã được gửi đi xét nghiệm lại để cho kết quả dương tính. “Mẫu xét nghiệm âm tính cho kết quả chính xác 100%, mẫu dương tính vẫn có sai số nhỏ nhưng hệ thống sẽ không bỏ sót một trường hợp dương tính nào”, ông Nam nói.

Sản phẩm thuộc đề tài nghiên cứu cấp Bộ Khoa học và Công nghệ với kinh phí 9 tỷ đồng, một phần kinh phí còn lại do doanh nghiệp làm chủ đầu tư. Hiện nhóm nghiên cứu tham gia chương trình Sihub Startup Accelerator – Expara mùa 3 do Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM tổ chức nhằm tìm kiếm nguồn đầu tư, đối tác phát triển sản phẩm.

Hà An